Gruwelijke geslachtsziekte verminkte slachtoffers in de renaissance

Een 3D-animator reconstrueerde een slachtoffer van de geslachtsziekte. Ze werd begraven in een IJslands klooster, ver weg van afkeurende blikken.

Een 3D-animator reconstrueerde een slachtoffer van de geslachtsziekte. Ze werd begraven in een IJslands klooster, ver weg van afkeurende blikken.

Cicero Moraes

Eeuwenlang verminkte en doodde de geslachtsziekte syfilis zijn slachtoffers. Hoe erg de patiënten eraan toe waren, blijkt uit een afbeelding van de Braziliaanse 3D-animator Cicero Moraes.

Hij koos de schedel van een 25 tot 30 jaar oude vrouw, die in de renaissance begraven werd in het klooster Skriðuklaustur in IJsland. De syfilisbacterie heeft er duidelijke sporen op nagelaten.

De ziekte komt vermoedelijk uit Zuid-Amerika en kwam naar Europa toen Christoffel Columbus en zijn mannen in de jaren 1490 terugkeerden van hun ontdekkingsreis.

Al in 1495 werd het Franse leger dat Napels belegerde getroffen door de gevreesde ziekte, die toen dodelijker was dan nu.

Bronnen beschrijven hoe slachtoffers eerst onder de puisten kwamen te zitten, waarna de huid losliet van het gezicht. De syfilisepidemie die uitbrak, zou in totaal zo’n 5 miljoen Europeanen fataal zijn geworden.

Cicero Moraes bestudeerde het letsel aan de schedel en reconstrueerde het gezicht.

© Cicero Moraes

Syfilis tiert nog welig

Voor velen is syfilis iets van het verleden, maar de geslachtsziekte bestaat nog steeds. Alleen al in de VS raakten er in 2021 zo’n 52.000 mensen mee besmet. Wereldwijd zijn circa 7 miljoen mensen drager.

Syfilis is niet meer dodelijk als de ziekte op tijd behandeld wordt met antibiotica. Maar in arme landen besmetten zwangere vrouwen vaak hun ongeboren kind, waardoor de kindersterfte toeneemt.