Poetin speelt ijshockey

Portret van Poetin: Van arme vechtersbaas tot alleenheerser van Rusland

Als jongen droomde Poetin ervan om de Sovjet-Unie als spion te dienen. In 1975 kwam die droom uit, maar Poetin was nog niet tevreden. Hij schuwde geen middel om de absolute top te bereiken.

Als jongen droomde Poetin ervan om de Sovjet-Unie als spion te dienen. In 1975 kwam die droom uit, maar Poetin was nog niet tevreden. Hij schuwde geen middel om de absolute top te bereiken.

Mikhail Svetlov/Getty Images

Vechtsport behoedde Poetin voor slechte pad

Vladimir Vladimirovitsj Poetin werd geboren op 7 oktober 1952.

De jongen met het blonde haar en staalblauwe ogen groeide op in arme omstandigheden in een appartement op de vierde verdieping in Leningrad (nu Sint-Petersburg), dat zijn ouders met twee andere gezinnen deelden.

Het was niet prettig toeven in het woninkje van 20 vierkante meter. Het dak lekte, er was geen warm water en geen badkamer en in het trappenhuis krioelde het van de ratten.

De ouders van Poetin kampten met de lichamelijke en geestelijke littekens die ze aan de oorlog met nazi-Duitsland hadden overgehouden.

In het verwoeste, naoorlogse Leningrad ontpopte de jonge Vladimir Poetin zich als een vechtersbaas en een pestkop die onhandelbaar was op school en grotere jongens uitdaagde.

Een loopbaan in de misdaad lag in het verschiet voor Vladimir Poetin, maar zijn vechtersmentaliteit werd ook zijn redding.

Op zijn 11e ging hij op judo, en later zei Poetin dat hij dankzij die vechtsport het straatleven achter zich kon laten.

Vladimir Poetin op zijn 6e in 1958 met zijn moeder

Vladimir Poetin op de schoot van zijn moeder, Maria Ivanovna Poetina, in Leningrad. De foto is gemaakt in juli 1958, toen Poetin net zes jaar was.

© Wikimedia Commons

Poetin wilde Russische James Bond zijn

De jonge Vladimir Poetin was echter niet alleen in de ban van vechtsport.

Op zijn 15e zag hij de populaire Sovjetserie Het schild en het zwaard over de Russische spion Aleksandr Belov, die in de Tweede Wereldoorlog in de SS infiltreert en het vaderland bijna in zijn eentje redt van de ondergang.

‘Ik vond het fantastisch dat één man klaarspeelde wat hele legers niet voor elkaar kregen. Een spion kon het lot van duizenden mensen bepalen,’ zei Poetin in het boek First Person uit 2000.

‘50 jaar geleden leerden de straten van Leningrad me een les: als vechten onvermijdelijk is, moet je de eerste klap uitdelen.’ Vladimir Poetin
Scène uit Russische spionagefilm: Het schild en het zwaard

https://images.bonnier.cloud/files/his/production/2021/09/21142323/Film-schild-en-zwaard-wat-deed-poetin-in-de-sovjet-unie.jpg
Alt-tekst:
Copyright:
Caption: Poetin was dol op de spionageserie Het schild en het zwaard, waarin een Sovjetspion infiltreert in nazi-Duitsland.

© SPUTNIK/Alamy Stock Photo

Vladimir Poetin wilde de Russische James Bond worden en deed er alles aan om binnen te komen bij de KGB.

Toen Poetin in 1975 klaar was met zijn rechtenstudie, meldde hij zich aan bij een KGB-school. Daar kreeg hij onderwijs in contraspionage, en later werd hij specialist in spionage in het buitenland.

Eind jaren 1970 en begin jaren 1980 beklom Poetin de carrièreladder van de KGB, en in die tijd ontmoette hij de vijf jaar jongere Aeroflot-stewardess Ljoedmila. Ze trouwden in 1983 en kregen twee dochters: Maria en Jekaterina.

Vladimir Poetin hoopte als spion in Berlijn gestationeerd te worden, maar in 1985 werd hij naar het Oost-Duitse Dresden gestuurd.

Officieel was hij tolk, maar het was zijn taak om de media in de gaten te houden en krantenknipsels naar de KGB te sturen – geen bijster spannende spionageklus.

De val van de Muur in 1989 maakte een einde aan Poetins loopbaan in de DDR, en in 1990 keerde hij met zijn gezin terug naar de wankelende Sovjet-Unie.

‘Ik sliep met een pistool onder mijn kussen. Zo waren de tijden,’ zei Poetin later over het Leningrad van begin jaren 1990.

Maar zijn carrière zat in de lift, en in nog geen tien jaar klom hij op van lage KBG-officier tot de hoogste baas van de veiligheidsdienst van het grootste land ter wereld.

Paspoort: Vladimir Poetin

Poetins leeftijd

69 jaar. Geboren 7 oktober 1952.

Poetins geboorteplaats

Leningrad – nu Sint-Petersburg.

Poetins lengte

170 cm.

Poetins echtgenote

Ljoedmila Sjkrebneva (getrouwd 1983, gescheiden 2014).

Poetins kinderen

Maria Poetina (1985) en Jekaterina Poetina (1986).

Volledige naam

Vladimir Vladimirovitsj Poetin.

Jeltsin schoof Poetin naar voren

De weg naar de top gaat vaak via machtige mannen, en Vladimir Poetin wist als geen ander de politieke ladder van Rusland te beklimmen door banden aan te knopen met invloedrijke mensen.

Hierbij gaf vooral zijn band met zijn oude rechtendocent, professor Anatoli Sobtsjak, de doorslag.

Toen Sobtsjak in 1991 de eerste burgemeestersverkiezing van Sint-Petersburg won, stelde hij Poetin aan als zijn rechterhand. Daarop nam Poetin ontslag bij de KGB.

In 1996 verloor Sobtsjak de verkiezing en kwam Poetin zonder werk te zitten. Maar op dat moment had hij zijn zinnen al op het centrum van de macht gezet: Moskou.

Vanaf 1996 maakte Poetin een bliksemcarrière in de hoofdstad dankzij de connecties uit zijn tijd in Sint-Petersburg.

Achter de muren van het Kremlin werd er aan de stoelpoten van president Boris Jeltsin gezaagd. Sinds de val van de Muur kampte Rusland met inflatie en een enorme staatsschuld, en de regering was gehaat.

Als een van de weinigen in het Kremlin bleef Poetin loyaal aan Jeltsin en diens inner circle, ‘de familie’ genoemd.

Als dank benoemde Jeltsin in 1998 de onbekende Vladimir Poetin tot vicestafchef en hoofd van de Russische federale veiligheidsdienst, de FSB (voorheen de KGB).

Een jaar later werd Poetin aangesteld als premier, en toen Jeltsin op 31 december 1999 zijn aftreden bekendmaakte, installeerde hij Vladimir Poetin als waarnemend president.

Boris Jeltsin met Vladimir Poetin

Toen Vladimir Poetin in 1996 naar het Kremlin kwam, speelde hij zich al snel in de kijker bij president Boris Jeltsin. In 1999 benoemde Jeltsin de jonge Poetin tot premier, en toen Jeltsin aan het eind van het jaar terugtrad als president, volgde Poetin hem op.

© Wikimedia Commons

Russische leiders van de revolutie tot nu

Vladimir Lenin

7 november 1917 tot 21 januari 1924

Jozef Stalin

21 januari 1924 tot 5 maart 1953

Georgi Malenkov

5 maart 1953 tot 7 september 1953

Nikita Chroesjtsjov

7 september 1953 tot 14 oktober 1964

Leonid Brezjnev

14 oktober 1964 tot 10 november 1982

Joeri Andropov

12 november 1982 tot 9 februari 1984

Konstantin Tsjernenko

13 februari 1984 tot 10 maart 1985

Michail Gorbatsjov

11 maart 1985 tot 25 december 1991

Boris Jeltsin

10 juli 1991 tot 31 december 1999

Vladimir Poetin

7 mei 2000 tot 7 mei 2008

Dmitri Medvedev

7 mei 2008 tot 7 mei 2012

Vladimir Poetin

7 mei 2012 tot nu

Poetin wil Rusland weer groot maken

Vladimir Poetins positie als leider van het land werd bezegeld in maart 2000, toen hij de verkiezingen met ruim 50 procent won – een handje geholpen door zijn nauwe banden met mediamagnaat Boris Berezovski, die op zijn tv-zenders reclame maakte voor Poetin.

De vriendschap tussen Poetin en Berezovski bekoelde echter al snel.

Na de machtsovername dwong Poetin Berezovski en andere eigenaren van tv-kanalen en kranten om hun media-imperium aan de staat te verkopen en naar het buitenland te verdwijnen. De aanleiding waren kritische programma’s over Poetin.

Oppositiepoliticus Aleksej Navalny

Critici van Poetin worden regelmatig vastgezet of zelfs vergiftigd. Dit overkwam dissident Aleksandr Litvinenko in 2006 en oppositiepoliticus Aleksej Navalny (foto) in 2020.

© Wikimedia Commons

Daarnaast droeg Vladimir Poetin de rijke oligarchen op zich niet in te laten met politiek. Verder zette hij tal van hervormingen in gang, waardoor er meer macht werd geconcentreerd in het presidentschap.

Een van de belangrijkste maatregelen was dat Poetin zich de controle toe-eigende over Gazprom, het bedrijf dat in de Sovjet-Unie het monopolie op aardgas had. Op dit moment voorziet het in 40 procent van de gasbehoefte van de EU.

Poetin zei ooit: ‘Wie de Sovjet-Unie terug wil, heeft geen hersenen. Wie de Sovjet-Unie niet mist, heeft geen hart.’

Gezien de recente invasie van Oekraïne lijkt het er echter op dat Poetin eerder zijn hersenen dan zijn hart kwijt is en de Sovjet-Unie in ere wil herstellen.

Het is niet voor het eerst dat Poetin zijn grondgebied met geweld wil uitbreiden.

Een van zijn eerste missies als staatshoofd was het neerslaan van de opstand in de Kaukasische republiek Tsjetsjenië en het stabiliseren van de regio.

In 2008 trokken Poetins troepen de voormalige Sovjetrepubliek Georgië binnen en bezetten ze de gebieden Abchazië en Zuid-Ossetië.

‘Wie de Sovjet-Unie terug wil, heeft geen hersenen. Wie de Sovjet-Unie niet mist, heeft geen hart.’ Vladimir Poetin

Tijdlijn: de levensloop van Vladimir Poetin

Poetin inspecteert soldaten

s/his/production/2022/03/04002417/poetin-inspecteert-soldaten.jpg
Alt-tekst:
Copyright:
Caption: Vladimir Poetin beschikt over een leger van circa 1 miljoen man. Daarnaast zijn er 700.000 reservisten. Hier inspecteert Poetin Servische soldaten in Belgrado in 2019.

© Sasa Dzambic/Shutterstock

Zes jaar later annexeerde Rusland het Oekraïense schiereiland Krim, waarmee de kiem gelegd werd voor de huidige invasie van heel Oekraïne.

De Russische agressie zou echter niet als een verrassing moeten komen. Vladimir Poetin groeide op in een harde wereld en heeft altijd het devies gevolgd dat de sterkste overleeft.

Zoals hij het in oktober 2015 zelf uitdrukte tijdens een bijeenkomst van de denktank Valdai in de badplaats Sotsji:

‘50 jaar geleden leerden de straten van Leningrad me een les: als vechten onvermijdelijk is, moet je de eerste klap uitdelen.’

Vladimir Poetin – de meester van machostunts

De Russische president zet zichzelf graag neer als een sterke macho die voor de duvel niet bang is. Hij gaat om met motorbendes, harpoeneert walvissen, legt tijgers om en rijdt met ontbloot bovenlijf te paard door Siberië.

Poetin met motorclub Night Wolves

Vladmir Poetin poseert op de Krim met leden van de Russische motorclub Night Wolves.

© Sputnik/Reuters/Ritzau Scanpix

Poetin redt filmploeg van Siberische tijger

In 2008 bezocht Vladimir Poetin het nationale park Oessoeri, waar een filmploeg een zeldzame Siberische tijger volgde. Plotseling viel de tijger de cameraploeg aan, maar volgens de Russische tv voorkwam Poetin een tragedie door het roofdier met een verdovende pijl neer te schieten.

‘Het was een wonder,’ zei de filmmaker op de staatstelevisie.

Een foto van Poetin die boven de verdoofde tijger knielt ging de wereld over, maar de authenticiteit is twijfelachtig. In 2012 vertelden Russische milieuactivisten dat de tijger uit een dierentuin kwam en dat hij honderden kilometers was vervoerd voor de foto met de president.

Met ontbloot bovenlijf door de wildernis

In 2009 maakte Vladimir Poetin enkele vakantiefoto’s uit de Siberische regio Toeva openbaar, waarop hij de macho uithing. Met een legerbroek en een stalen blik rijdt de president te paard door het onherbergzame terrein – met ontbloot bovenlijf. Maar er waren ook ontspannen foto’s: zo liet hij het paard uit zijn hand eten na de woeste rijtocht.

Walvis geschoten met kruisboog

Poetin heeft er een sport van gemaakt om pr-stunts uit te voeren waarin hij zichzelf neerzet als echte man en de Russische natuur verheerlijkt. In 2010 publiceerde de Russische dictator (die toen even premier was) opnieuw zijn vakantiekiekjes, waarop onder meer te zien was hoe hij een walvis schoot met een kruisboog. De pijl was gemaakt om huidmonsters te nemen van het indrukwekkende dier. Maar Poetin had vier pogingen nodig voordat hij de walvis wist te raken.

Poetin laat zich zien met motorbende

De 5000 leden van de Russische motorclub Night Wolves zijn uiterst loyaal aan Poetin, en het respect lijkt wederzijds. In ieder geval is de leider van de club door de president onderscheiden vanwege het ‘patriottische werk’ van de groep. Vladimir Poetin laat zich graag zien met de stoere kerels om zijn imago als sterke, mannelijke leider kracht bij te zetten.