En moderne gengivelse af Leonardo da Vincis maleri “Den Sidste Nadver” viser Jesus omgivet af de 12 apostle.

Apostelen gaven Jezus ‘eeuwig leven’

Geschiedkundigen denken dat het aantal apostelen varieerde in de tijd dat Jezus predikte, maar er zouden er oorspronkelijk 12 zijn geweest.

1 december 2010 door Else Christensen

Volgens de Bijbel koos Jezus 12 mannen uit om samen met hem in het rijk van God te regeren. Na de opstanding vroeg hij hen om uit te zwermen en alle volkeren tot zijn discipelen te maken. Geschiedkundigen denken dat het aantal apostelen varieerde in de tijd dat Jezus predikte, maar er zouden er oorspronkelijk 12 zijn geweest. Van sommigen weten we weinig, maar volgens overleveringen betaalden de meesten een hoge prijs voor hun geloof.

1. Bartholomeüs

was volgens diverse vertellingen missionaris in Arabië, Ethiopië en het gebied ten zuidoosten van de Zwarte Zee, waar hij levend werd gevild en stierf. Kerkhistoricus Eusebius
(ca. 260-340 n.Chr.) schrijft dat Bartholomeüs naar India ging.

2. Jacobus de mindere

speelde een grote rol als een van de leiders van de eerste christelijke gemeenten in Jeruzalem, maar omdat diverse vroege bronnen hem verwarren met de broer van Jezus, is de informatie over Jacobus onzeker. Volgens één verhaal werd hij gekruisigd in Egypte, waar hij predikte.

3. Andreas

was een van de eerste discipelen die zich bij Jezus aansloot. Volgens Griekse bronnen was hij missionaris in het huidige Roemenië, Rusland en Georgië, terwijl Eusebius schrijft dat Andreas ook in Klein-Azië predikte. Naar verluidt werd Andreas in Griekenland gekruisigd aan een X-vormig kruis.

4. Judas Iskariot

verraadde Jezus voor
30 zilverlingen en leverde hem over aan de Joodse leiders. Volgens evangelist Matteüs kreeg Judas er spijt van en hing zich op. Marcus vertelt juist dat Judas een weiland voor het geld kocht, maar daar nooit plezier van heeft gehad, omdat hij ineens viel, waarbij zijn lichaam werd opengereten en zijn ingewanden naar buiten golfden.

5. Petrus

was volgens de Bijbel de eerste die Jezus zag na de opstanding. Hij speelde een rol bij het oprichten en leiden van de eerste gemeente in Jeruzalem en reisde o.a. naar de stad AntioCHiË in het huidige Turkije en Korinthe in Griekenland. Volgens de overlevering stichtte Petrus in rOME een christelijke gemeente, en de rooms-katholieke kerk beschouwt hem als de eerste paus.

Rond het jaar 64 werd Petrus – volgens een kerkverhaal van eind 1e eeuw – gedood door keizer Nero. Petrus zou met zijn hoofd naar beneden zijn gekruisigd omdat hij zich niet waardig genoeg voelde om op dezelfde manier als Jezus aan het kruis te hangen. Omdat Jezus in de evangeliën Petrus de sleutels tot het hemelrijk beloofde wordt hij in de kunst en het volksgeloof vaak verbeeld als poortwachter.

6. Johannes

was een van de vertrouwelingen van Jezus en kreeg een centrale rol in de eerste gemeente in Jeruzalem. We weten weinig over zijn lot. Eén verhaal luidt dat hij rond 70 n.Chr. martelaar werd. Volgens een ander verhaal stierf hij als enige apostel een natuurlijke dood; dat gebeurde in Klein-Azië toen hij circa 100 was.

7. Thomas

was volgens overleveringen missionaris in Syrië, het Parthische Rijk (ongeveer het huidige Iran) en Klein-Azië (het huidige Turkije), voor hij naar India ging. De Zuid-Indiase Mar Thoma-kerk zou door hem gesticht zijn, maar dat kunnen historici niet bevestigen. Thomas stierf de martelaarsdood.

8. Jacobus de meerdere

was een van de eerste discipelen. Volgens het bijbelboek Handelingen in het Nieuwe Testament joeg de Joodse koning Herodes Agrippa hem in 44 n.Chr. de martelaarsdood in.

9. Filippus

was erbij toen Johannes de Doper Jezus doopte. Na de dood van Jezus predikte hij in Palestina, waar hij o.a. een man van het hof van een Afrikaanse koningin doopte. Volgens overleveringen sprak Filippus Grieks en reisde hij als missionaris naar Klein-Azië. Hier werd hij gekruisigd en daarna gestenigd tot hij stierf.

10. Matteüs

– in sommige evangeliën Levi genoemd – was tollenaar. Het evangelie van Matteüs wordt aan hem toegeschreven, maar historici betwijfelen of het van hem afkomstig is. Volgens overleveringen predikte Matteüs in Judea (tussen Israël en de Westoever) en in het Parthische Rijk. Of hij een natuurlijke dood of de martelaarsdood stierf, is niet bekend.

11. Judas Taddeüs

was missionaris in o.a. Palestina, Syrië, Libië, Armenië en het Parthische Rijk, waar hij samen met Simon als martelaar stierf. Judas Taddeüs werd waarschijnlijk doodgeknuppeld.

12. Simon

predikte in Egypte en sloot zich daarna bij Judas Taddeüs aan. Samen predikten ze in het Parthische Rijk en Armenië, waar Simon stierf doordat hij doormidden werd gezaagd. Volgens een ander – controversiëler – verhaal ging Simon naar Engeland, waar hij werd gedood in het huidige Lincolnshire.

De illustratie is een moderne weergave van Leonardo da Vinci’s schilderij ‘Het Laatste Avondmaal’.

Bekijk ook ...