Anna Jarvis, bloemen en chocolade

Moederdag – Wanneer is het Moederdag?

Moederdag is vanuit Amerika overgewaaid naar Nederland en België. De dag werd in de jaren 1910 door het Leger des Heils geïntroduceerd en later door de bloemenbranche gepromoot.

Moederdag is vanuit Amerika overgewaaid naar Nederland en België. De dag werd in de jaren 1910 door het Leger des Heils geïntroduceerd en later door de bloemenbranche gepromoot.

Bettmann/Getty Images/Shutterstock

Moederdag 2021

In Nederland en het grootste deel van België valt Moederdag altijd op de tweede zondag in mei. Dat betekent dat moederdag in 2022 op 8 mei valt.

Antwerpen heeft zijn eigen Moederdag op 15 augustus.

De feestdag kwam in de jaren 1910 vanuit Amerika naar Nederland via het Leger des Heils, maar Moederdag stelde in de beginjaren niet zo veel voor.

Geïnspireerd door de VS probeerde de bloemenbranche munt te slaan uit de dag, en in 1924 voerde de Koninklijke Maatschappij voor Tuinbouw en Plantkunde een succesvolle campagne rond Moederdag.

Moederdag is een eerbetoon aan alle moeders en hun belang voor zowel het gezin als de maatschappij.

Bij ons is de dag vooral een gezellig samenzijn met moeder in het middelpunt.

Daarnaast gebruiken verschillende organisaties de dag ook om geld in te zamelen voor liefdadigheidsprojecten voor moeders en hun kinderen.

Gezin viert Moederdag

Het belang van de moeder in gezin en maatschappij staat centraal op Moederdag.

© Västergötlands museum

Hoe is Moederdag ontstaan?

De geschiedenis van Moederdag begint met de Amerikaanse activiste Ann Maria Reeves Jarvis, die in 1858 de ‘Mother’s Day Work Clubs’ oprichtte.

Ann Maria Reeves Jarvis had, zoals vele vrouwen in die tijd, kinderen aan ziekte verloren, en het doel van de clubs was dan ook de levensstandaard en de sanitaire omstandigheden voor moeders en hun kinderen te verbeteren.

Ze deden dit door geld in te zamelen voor medicijnen en gezinnen met zieke ouders te helpen om te voorkomen dat de besmetting oversloeg op de kinderen. Gezinnen goede hygiëne bijbrengen was een belangrijk onderdeel van het werk.

Drie jaar na de oprichting van de Mother’s Day Work Clubs brak de Amerikaanse Burgeroorlog uit, en toen die in 1865 voorbij was, waren veel vrouwen weduwe geworden. Ann Maria Reeves Jarvis wijdde daarom de rest van haar leven aan het helpen van kwetsbare moeders en kinderen.

Jarvis stierf in 1905, en in 1908 hield haar dochter Anna Jarvis een herdenkingsplechtigheid voor haar moeder – en dat was het begin van Moederdag.

In 1914 riep de president van de VS, Woodrow Wilson, de tweede zondag van mei uit tot Moederdag, een dag waarop alle moeders van het land in het zonnetje gezet moesten worden.

Anna Jarvis

Anna Jarvis is de vrouw achter Moederdag.

© Bettmann/Getty Images

Wat zijn de tradities van Moederdag?

Anna Jarvis had de begrafenis van haar moeder met 500 witte anjers opgeluisterd, en die bloem kwam in Amerika symbool te staan voor de waarheid en zuiverheid van de moederliefde.

In Europa is het traditie om een boeket te geven met bloemen waar de moeder van houdt.

Witte anjer

De witte anjer werd een symbool van moederliefde.

© Shutterstock

In de jaren 1950 was het gezin de hoeksteen van de samenleving en werd de zelfopofferende moeder geëerd.

De emancipatie in de jaren 1960 en 1970 maakte echter korte metten met het ideaal van het traditionele gezin, waardoor de populariteit tijdelijk afnam.

De laatste decennia is Moederdag echter weer populairder geworden als eerbetoon aan de moderne moeder, die zowel carrièrevrouw als ouder is.

Moederdag valt niet overal op dezelfde dag

Hoewel Moederdag in de meeste landen op de tweede zondag in mei valt, zijn er uitzonderingen.

In Noorwegen valt de dag op de tweede zondag van februari. De dag werd verplaatst omdat Noorwegen in mei al veel andere feestdagen heeft.

In Zweden valt Moederdag op de laatste zondag van mei. Dat komt omdat de vrouw die Moederdag naar het land bracht, de schrijfster Cecilia Bååth-Holmberg, liever een dag wilde waarop alle bloemen waren uitgekomen – en die traditie is blijven bestaan.

Bedenkster was wars van commercialisatie

Veel bedrijven waren er als de kippen bij om een slaatje te slaan uit de populaire Moederdag. Omdat er veel vraag was naar witte anjers, werden er een rode en een roze variant geïntroduceerd.

Later gingen witte anjers voor overleden moeders staan, terwijl rode en roze anjers de levende symboliseerden.

Door de grote vraag naar bloemen en dankkaartjes rezen de prijzen de pan uit – tot woede van de initiatiefneemster van de dag, Anna Jarvis.

Daarom vocht ze haar laatste jaren tegen wat Moederdag was geworden.

Volgens haar was de oorspronkelijke boodschap verwaterd vanwege de commerciële uitbuiting en ging Moederdag alleen nog om winst maken.

Anna Jarvis overleed in 1948.