Met behulp van hoogtechnologische werktuigen konden de archeologen precies bepalen waar het schip geraakt was.

Onderzoekers lossen het raadsel van gezonken Amerikaans oorlogsschip op

Slechts één Amerikaans oorlogsschip zonk in de Eerste Wereldoorlog, en pas nu weten de onderzoekers zeker wat er gebeurde.

4 januari 2019 door Bue Kindtler-Nielsen

Een 100 jaar oud raadsel is opgelost door archeologen die verbonden zijn aan de Amerikaanse marine.

In de ochtend van 8 juli 1918 werd de Amerikaanse pantserkruiser USS San Diego ter hoogte van New York door elkaar geschud door een explosie. De bemanning kreeg het bevel op alles te schieten wat op een duikbootperiscoop leek, maar er was niets te zien.

Na 28 minuten was het schip op weg naar de zeebodem en zat de ruim 1100-koppige bemanning in reddingsboten. Zes man overleefden het niet. De USS San Diego was het enige grote Amerikaanse oorlogsschip dat zonk tijdens de Eerste Wereldoorlog.

Het was een raadsel wat er met de pantserkruiser was gebeurd. Was er sprake van sabotage, pech of een duikbotenaanval?

Beruchte onderzeeër zat achter de aanval

Met behulp van onder meer sonartechnologie hebben onderzoekers nu een 3D-beeld van het scheepswrak gemaakt. Ze stellen vast dat het schip op een mijn liep, en ook dat was een van de voor de hand liggende theorieën. 

De mijn was gelegd door de Duitse onderzeeër U-156, waarvan geschiedkundigen weten dat die zich in de omgeving bevond. Enkele weken later viel dezelfde onderzeeër enkele sleepboten aan in de haven van Orleans (in Massachusetts) en schoot ook op de stad. Het was de enige aanval op Amerikaans grondgebied van de hele oorlog. 

Druk op Francis Mullers afbeelding van de schipbreuk om meer te leren over die noodlottige dag: 

Bemanning deed het juiste

De Amerikaanse marine deed twee jaar over het onderzoek naar het wrak.

‘Met dit project konden we de diepte in, en we constateerden dat de mannen aan boord vóór en tijdens de aanval alles goed hebben gedaan,’ aldus archeoloog Alexis Catsambis toen de resultaten van het onderzoek naar buiten werden gebracht.

De gele onderwaterrobot werd vóór de duik geprogrammeerd.

Robots fotografeerden het schip

  • Het fotograferen en in kaart brengen van het wrak van de USS San Diego werd verzorgd door de Naval History and Heritage Command, de afdeling voor geschiedenis en archeologie van de Amerikaanse marine. Archeologen van de organisatie gebruikten daarvoor autonome onderwatervaartuigen – kleine robotjes die in heel diep water kunnen opereren.

  • De onderzoekers gebruiken ook sonar om het schip en de zeebodem nauwkeurig te kunnen scannen.

  • Dankzij hun hightech instrumenten konden de onderzoekers onder meer vaststellen dat het gat in de romp van de pantserkruiser door een Duitse mijn – en geen torpedo – veroorzaakt moet zijn; dat zagen ze aan de vorm ervan.

Bekijk ook ...