Wikimedia Commons & EFE/Martha Lopez & Shutterstock
Maya mensenoffers

16 mysterieuze offermessen gevonden in Mexico

De Maya’s in Mexico brachten duizenden mensenoffers om hun goden gunstig te stemmen. Dit wordt bevestigd door de vondst van 16 offermessen – maar er is iets raadselachtigs aan.

Mexicaanse archeologen die bezig zijn met opgravingen op het centrale plein van de oude Mayastad Kulubá, hebben een mysterieuze steen ontdekt die naar alle waarschijnlijkheid een altaar voor mensenoffers was.

Hun vermoedens werden versterkt door de vondst van 16 offermessen. Van 13 ervan is het lemmet gemaakt van het vulkanische gesteente obsidiaan. Samen laten de voorwerpen duidelijk zien dat hier veel bloed is vergoten toen de stad nog deel uitmaakte van het Mayarijk.

De ontdekking van het altaar en de vele messen suggereert dat de Maya’s hier zowel dieren als mensen offerden. De messen zijn bovendien gemaakt van een materiaal dat niet voorkomt op het schiereiland Yucatán, waar Kulubá ligt. Het gesteente obsidiaan moet vanuit bijvoorbeeld Guatemala of Centraal-Mexico zijn aangevoerd.

Het meest raadselachtige is echter dat een analyse erop duidt dat de messen nooit zijn gebruikt. Ongebruikte offermessen zijn een archeologische zeldzaamheid en de onderzoekers moeten gissen naar de reden.

Hogepriesters sneden hart van slachtoffers eruit

Onderzoekers van het Mexicaanse nationaal instituut voor antropologie en geschiedenis (INAH) vonden de 13 messen van obsidiaan en de drie vuurstenen messen in de Mayastad Kulubá, die al jaren een archeologische schatkamer is. Er zijn meerdere huizen, tempels en zelfs een paleis opgegraven.

Uit het onderzoek van de afgelopen jaren komt duidelijk naar voren hoe belangrijk offers – en vooral mensenoffers – in de cultuur en religie van de Maya’s waren. Hogepriesters offerden gevangenen, vrijwilligers en zelfs kinderen. Vaak werd daarbij gebruikgemaakt van offeraltaren zoals het pas ontdekte exemplaar.

Met messen van vuursteen of obsidiaan sneden ze het hart van de uitverkorene eruit, om dit aan de goden te offeren.

Maya’s offermessen

De vuurstenen messen die archeologen bij de opgraving vonden.

© EFE/Martha Lopez

De nieuwe vondst benadrukt dit gebruik.

‘Dat Kulubá een altaar heeft, betekent dat hier mensen en dieren werden geofferd,’ zegt onderzoeker Alfredo Barrera Rubio van het INAH tegen persbureau EFE.

Obsidiaan was het ijzer van de Maya’s

De 16 gevonden messen lijken echter niet te zijn gebruikt om de harten van mensen en dieren eruit te snijden. De archeologen denken dat ze mogelijk zelfs als offer aan de goden dienden. Het fijne vakmanschap en het materiaal dat van ver werd gehaald, benadrukken dat de Maya’s de messen als zeer waardevol beschouwden.

Het zwarte obsidiaan, ook bekend als vulkanisch glas, breekt als je erop slaat in grote, dunne stukken. De Maya’s bewerkten die om wapens en gereedschappen te maken. Obsidiaan speelde daarnaast een cruciale rol in het artistieke, religieuze en dagelijks leven van de Mayabeschaving. Messen van obsidiaan werden ook gebruikt voor aderlaten, een praktijk die niet alleen was voorbehouden aan de priesters, maar ook lijkt te zijn uitgevoerd door de onderklasse.

Volgens sommige onderzoekers hebben de Maya’s en andere Midden-Amerikaanse culturen nooit geleerd om ijzer te winnen, omdat ze obsidiaan voor allerlei dingen konden gebruiken – en zo veel belang hechtten aan de steen.

Maya’s offermes

Een offermes van obsidiaan, zoals dit er in de Mayatijd kan hebben uitgezien.

© Shutterstock