Columbus wordt gevangengenomen

Bij thuiskomst in Spanje in 1493 werd Columbus als een held ontvangen. ‘Niet alleen de mensen in de steden waar hij langs voer liepen uit om hem te zien, maar ook plaatsen ver van de route liepen leeg’, schreef priester Las Casas.

De koning en koningin benoemden hem tot onderkoning van India. In de herfst van dat jaar leidde Columbus een vloot van 17 schepen met 1200 mensen die een kolonie op Hispaniola zouden stichten. Het werd een chaos. De kolonie, Isabella, kwam in de buurt van een moerasgebied waar niets geteeld kon worden en waar de koorts vrij spel had. De Spaanse edellieden weigerden de bevelen van de buitenlander Columbus op te volgen en bovendien brak er een oorlog uit met de indianen.

Dat werd een ramp voor de indianen, die ook werden getroffen door de meegebrachte ziekten van de Spanjaarden. In de twee jaar dat Columbus Hispaniola bestuurde stierven er waarschijnlijk zo’n 500.000 indianen. In 1496 was Columbus weer terug in Spanje, waar hij meteen een derde expeditie organiseerde. Toen hij in het huidige Venezuela aan land ging, bereikte hij uiteindelijk het eigenlijke continent. Hij was er echter nog steeds van overtuigd dat het Azië was.

Ook deze expeditie liep rampzalig af. Op Hispaniola hadden de kolonisten de kolonie Isabella opgegeven en een nieuwe gesticht, Santo Domingo. Maar al snel brak er een regelrechte oorlog uit tussen Columbus en zijn medestanders en de andere Spanjaarden van de kolonie. De onlusten bereikten zo’n enorme omvang dat het Spaanse koningspaar ridder Francisco de Bobadilla naar Hispaniola stuurde om orde te scheppen. Op 23 augustus 1500 kwam Bobadilla aan en gaf onmiddellijk het bevel om Columbus in de boeien te slaan.

Zelfs zijn rustplaats is een raadsel

Toen hij vanuit Hispaniola naar huis werd gestuurd, was Columbus in één klap alles kwijt. Op de terugreis schreef hij een emotionele brief over de vernederingen die hij had ondergaan, ‘zelfs als ik India had gestolen en het aan de Moren had gegeven’ zou hij niet zo slecht zijn behandeld. Terug in Spanje ontfermde koningin Isabella zich over Columbus, en hij mocht de Atlantische Oceaan nog een keer oversteken.

Columbus reisde af naar Panama en Honduras, maar hij leed schipbreuk en moest door Spanjaarden van Hispaniola worden gered. In 1504 keerde de toen 53-jarige Columbus naar Spanje terug, zo verzwakt dat men hem aan land moest dragen. Twee jaar later stierf de ontdekker van Amerika onopgemerkt in het familiehuis in Valladolid. In die stad vond ook de begrafenis plaats. Die was eenvoudig en er waren maar weinig aanwezigen. Maar zelfs Columbus’ laatste rustplaats is nu een mysterie.

In 1509 liet Columbus’ zoon Diego het lichaam van zijn vader opgraven en bijzetten in het klooster Las Cuevas in Sevilla. Na Diego’s dood liet zijn weduwe in 1541 de beenderen van haar man en die van Columbus in de domkerk van Santo Domingo op Hispaniola begraven. Toen Franse troepen het eiland in 1795 innamen, werd de kist op Cuba in veiligheid gebracht. Hier rustte hij ruim 100 jaar. Maar in 1898 moesten de Spanjaarden Cuba opgeven; de kist werd teruggevaren naar Spanje en in de domkerk van Sevilla bijgezet.

In 1877 vonden arbeiders echter een kist in de domkerk in Santo Domingo met het opschrift ‘Don Cristóbal Colón’. Kennelijk was in 1795 de kist van zoon Diego en niet die van Columbus naar Cuba verscheept en van daaruit naar Spanje. In 2006 testten wetenschappers het DNA van de beenderen in de domkerk van Sevilla, en nu bleek dat dit de botten van Columbus waren. Mogelijk zijn de botten van Diego en Columbus door elkaar geraakt en ligt een deel in Sevilla, en de rest in Santo Domingo. Van de autoriteiten in Santo Domingo mogen de Spanjaarden dat deel van de botten niet onderzoeken; Columbus’ rustplaats blijft dus raadselachtig.

• Vorige Pagina 4 van 4